Stikstof: vergunningverlening, toezicht en handhaving

In bijna alle natuurgebieden in Overijssel komt méér stikstof op de grond dan de natuur aankan. Daardoor komen kwetsbare planten en dieren in de knel. De provincies zijn met de inwerkingtreding van de Omgevingswet het bevoegd gezag geworden voor zowel gebieds- als soortenbescherming. De provincie is daarmee ook verantwoordelijk voor vergunningverlening, toezicht en handhaving. De afgelopen jaren is het steeds moeilijker geworden om vergunningen te verlenen.

Vergunningverlening

Wie iets wil ondernemen waardoor mogelijk stikstof terecht komt in een Natura 2000-gebied, heeft hiervoor een vergunning nodig volgens de Omgevingswet of een ander toestemmingsbesluit. Denk bij 'ondernemen' aan de aanpassing van een weg, het uitbreiden van een veehouderij, de nieuwbouw van woningen of nieuwe industriële activiteiten. In veel gevallen is de provincie hiervoor vergunningverlener. Bijna alle aanvragers gebruiken adviseurs om een vergunning aan te vragen.

Veranderende wet- en regelgeving

De aanpak van het stikstofprobleem is zowel landelijk als in de provincie constant in beweging. Hierdoor verandert ook de wet- en regelgeving regelmatig. Er verschijnen veel rapporten en er worden door rechtbanken en de Raad van State veel uitspraken gedaan die (ook) betrekking hebben op stikstof en vergunningverlening.

Ook is er een specifieke aanpak voor ondernemers die in het verleden geen vergunningen hebben aangevraagd maar een zogenaamde PAS-melding hebben gedaan. Door de uitspraak van de Raad van State, in mei 2019, is deze PAS-melding niet meer geldig. Voor de stand van zaken en recente ontwikkelingen rondom de PAS-meldingen verwijzen we u naar onze pagina over onze aanpak.

Extern salderen

Extern salderen houdt in dat bedrijven (een deel van) de stikstofruimte van een ander bedrijf overnemen. Het is mogelijk de stikstofruimte van een ander bedrijf geheel of gedeeltelijk over te kopen. Dat kan bijvoorbeeld een agrarisch bedrijf zijn dat stikstofruimte over heeft of een veehouder die zijn bedrijf gaat beëindigen.

Op dit moment is extern salderen vanwege het ontbreken van een geborgde stikstofaanpak maar zeer beperkt mogelijk. Pas wanneer een dalende stikstofuitstoot juridisch kan worden aangetoond en daarmee het halen van natuurdoelen is geborgd, kunnen weer vergunningen worden verleend middels extern salderen.

Gedeputeerde Staten hebben aangegeven in bepaalde gevallen een uitzondering te overwegen.

Emissiearme stallen

Gelet op de recente publicaties van rapporten over de verminderde effectiviteit van emissiearme stalsystemen heeft de provincie Overijssel vergunningverlening voor deze emissiearme stalsystemen opgeschort. 

AERIUS

Onderdeel van de vergunningaanvraag is altijd een berekening van de stikstofneerslag als gevolg van de voorgenomen activiteit. Hiervoor dient de aanvrager gebruik te maken van het rekeninstrument AERIUS-calculator. Dit instrument wordt regelmatig bijgewerkt. Hierdoor kan het noodzakelijk zijn om gedurende het aanvraagproces, de berekeningen aan te passen en deze (opnieuw) toe te voegen aan de aanvraag. 

www.aerius.nl Verwijst naar een andere website

Toezicht en handhaving

De afgelopen decennia heeft de provincie aan veel bedrijven in of nabij Natura 2000-gebieden een natuurvergunning verleend. De provincie houdt toezicht op deze vergunningen en controleert of bedrijven zich houden aan de voorschriften in de verleende natuurvergunning.

Er zijn echter nog bedrijven die nog geen natuurvergunning hebben terwijl ze die wel nodig hebben. Door de veranderende wet- en regelgeving is het nog niet gelukt om alle bedrijven die een vergunning nodig hebben in beeld te brengen en te vergunnen.

Een specifieke groep zijn de PAS-melders. Dit zijn bedrijven en ondernemers die voor het Programma Aanpak Stikstof (PAS) een melding deden bij de overheid, bijvoorbeeld een melding van een uitbreiding. Zij hoefden daarvoor geen vergunning aan te vragen, een melding van de berekende stikstofbelasting was voldoende. Maar door een uitspraak van de Raad van State in 2019 moeten PAS-melders nu alsnog over een vergunning beschikken. Sinds 2018 ontving de provincie verschillende verzoeken om bij PAS-meldersVerwijst naar een andere website te gaan handhaven.

Naast het afhandelen van handhavingsverzoeken, zetten we toezicht en handhaving daarom in voor het opsporen en handhaven van bedrijven die nog geen vergunning hebben.